Nederlands Instituut voor

       Logotherapie & Existentiële AnalysePieter Hoekstra

shadow shadow

Technieken & Instrumenten

 

Op deze pagina vindt u meerdere korte beschrijvingen van Technieken & Instrumenten die binnen de Logotherapie & Existentiële Analyse (L-EA) worden ingezet.

 

Voor een deel zijn dat origineel Logotherapeutische instrumenten en daarnaast instrumenten en technieken die in de Logotherapeutische praktijk goed inpasbaar blijken. Frankl zelf was daarin ook heel duidelijk.

 

'De Logotherapie is niet eclectisch (...) Logotherapeuten zijn dat wel. Logotherapeuten moeten oog hebben voor nieuwe ontwikkelingen en in hun praktijk integreren wat dienstbaar is voor hun arbeid ten dienste van hun patiënten en cliënten.'

 - vrij naar Viktor E. Frankl -

 

 

Instrumenten en Technieken gebaseerd op

de Logotherapie van Frankl

(zie hieronder: 'L-EA instrumenten')

 

 

Assessments ingezet voor L-EA project Horizon 2020 (EU)

4DKL (4 Dimensionale Klachten Lijst) -DATEC-

HEXACO-PI-R (persoonlijkheidstest) -HEXACO-

ProQOL (Compassie-Uitputting)

UBOS (Burnout) -UBOS-

UWES (Bevlogenheid in Arbeid) -UBES-

 

 

 

 

L-EA Instrumenten

 

 

 

De Existentiële Waarden-Ster

 

De WaardenSter is ontworpen als een existentieel-analytisch instrument dat zich richt op het (her) mobiliseren en ontsluiten van bronnen binnen een gepersonaliseerde, zinvolle en dynamische context.

Items als zelfstandige naamwoorden, die voortkomen uit vrije associatie bij de testpersoon, zijn gerelateerd aan de onbewuste betekenisvolle persoonlijke inspanningen om bij te dragen aan de individuele levensdoelen en levensinspanningen. Het blijken items te zijn die van bijzonder belang zijn voor de testpersoon tijdens de oefening van de WaardenSter.

 

Als de oefening met de WaardenSter uitgewerkt wordt, biedt deze een aantal traptreden om uit de problematische emotionele context van de huidige crisis te komen (immers, de reden waarom deze mens hulp zocht).

Deze uitkomst kan bij de testpersoon zelf worden geverifieerd.

 

Dit instrument is in 1989 ontwikkeld door Dr. Willem J. Maas. In de jaren daarna is het instrument verder ontwikkeld en zijn Logotherapeuten in Nederland, Duitsland, Finland, Frankrijk en Turkije hier in getraind.

 

In de Nederlandse opleiding voor Logotherapie en Existentiële Analyse is de Existentiële WaardenSter een onderdeel van de trainingen. Logotherapeuten uit onze opleiding zijn daarmee getraind en bevoegd dit instrument in te zetten. Na het volgen van de training is dit instrument vrij te gebruiken, mits gehouden aan de gestelde eisen van het instrument. Pieter Hoekstra

 

 

 

Waarden Imaginatie

(WertImagination)

 

 

De innerlijke wereld van de mens is een wereld van beelden. Door de beelden heen kan de relatie tot onszelf en de wereld om ons heen worden ervaren. Het is ook de wereld van ingevingen, ideeën, intuïtie; de plaats waar de wijsheid van het hart thuis is.

 

Waarden Imaginaties zijn over het algemeen voorzichtig uitgevoerde gesprekken tussen degene die de imaginatie ondergaat en zijn begeleider. Ze maken het mogelijk om de emotionele krachten in ons te ontdekken en ermee om te gaan; met de verontrustende krachten evengoed als met de bemoedigende, bevrijdende, helende en betekenisvolle krachten.

 

Waarden Imaginaties zijn een hulp om bepaalde levensonderwerpen opnieuw te ontdekken. Hun doel is om mensen in een vervulde relatie te brengen met de menselijke mogelijkheden en krachten die in hen aanwezig zijn.

 

Deze methode is ontwikkeld door Dr. Uwe Böschemeyer. Hij richtte in 1982 het 'Hamburger Institut für Existenzanalyse und Logotherapie' op, in 2006 de 'Akademie für Wertorientierte Persönlichkeitsbildung' in Lünebug. Zwaartepunten van zijn werk zijn de door hem ontwikkelde concepten 'Wertimagination' en 'Wertorientierte Persönlichkeitsbildung'. Pieter Hoekstra

 

 

 

 

Personal Meaning Profile

PMP

Het PERSONAL MEANING PROFILE (PMP) ofwel ‘persoonlijk betekenisprofiel’ is eerder een uitgebreide test van iemands ‘betekenis in het leven’ dan een globale subjectieve assessment van het ervaren van het leven als zinvol.

Het PMP is een instrument met 57 items dat bedoeld is om de perceptie van persoonlijke betekenis in het leven te meten. Over het algemeen houdt een ‘zinvol leven’ een gevoel van doel en persoonlijke betekenis in. Mensen verschillen echter vaak in wat zij het meest waarderen, en zij hebben verschillende ideeën over wat het leven de moeite waard zou maken om te leven. De items beschrijven potentiële bronnen van zinvol leven.

De constructie van de PMP begon met het bestuderen van het eigen inzicht van mensen in wat een zinvol leven inhoudt door gebruik te maken van een impliciete theorie-benadering (Wong, 1998). Impliciete theorieën zijn 'opvattingen en overtuigingen van leken over verschillende psychologische constructies in vergelijking met meer formele modellen ontwikkeld door psychologen'.

 

Dr. Paul T.P. Wong ontwikkelde deze test. Voor de Nederlandse vertaling is de naam onveranderd gebleven. Pieter Hoekstra

 

 

 

 

P.U.R.E.

 

Paul T.P. Wong heeft het PURE-model ontwikkeld als een raamwerk voor individuen om zin en betekenis voor hun leven te ontdekken en te creëren. Dit is in feite een zelfregulerend model dat beproevingen en fouten en constante aanpassingen toelaat om acties af te stemmen op de kernwaarden en levensroeping. De P staat voor ‘Purpose’ of levensdoelen, U staat voor ‘Understanding’ oftewel begrip van de eisen van elke situatie en het leven als geheel, R staat voor ‘Responsible’, ofwel verantwoorde acties en reacties in overeenstemming met iemands doel en begrip, en ten slotte, E vertegenwoordigt de constante behoefte aan ‘Evaluatie´ om authenticiteit en werkzaamheid te garanderen. Het PURE-model is effectief toegepast in counseling en coaching.

 

Dr. Paul T.P. Wong ontwikkelde deze test. Voor de Nederlandse vertaling is de naam onveranderd gebleven. Pieter Hoekstra

 

 

 

 

Death Attitudes Profile-Revised

DAP-R

Met de DAP-R wordt gekeken naar situaties rond sterven en dood vanuit een existentieel kader. Ten eerste ontwikkelen we een existentiële kijk op de houding van de dood en stellen we dat zowel acceptatie van de dood als angst voor de dood gerelateerd zijn aan het nastreven van persoonlijke betekenis.

Ten tweede worden de verschillende manieren waarop individuen hun sterfelijkheid leren aanvaarden onderzocht en wordt een drie-componentenmodel voor van de acceptatie van de dood geboden.

Ten derde biedt de Death Attitude Profile-Revised (DAP-R) een multidimensionale maatstaf voor acceptatie en vermijding van het thema ‘dood’, evenals angst voor de dood.

Ten vierde worden de psychometrische eigenschappen en psychologische correlaten van de DAP-R geboden.

 

Dr. Paul T.P. Wong en Dr. Garry T. Reker ontwikkelden in 1994 deze test. Voor de Nederlandse vertaling is de naam onveranderd gebleven. Pieter Hoekstra

 

 

Andere tests van Paul T.P. Wong in de Nederlandse taal zijn:

    Coping Schemas Inventory-Revised (CSI-R)

    Servant Leadership Profile-360 (SLP-360) /

    Servant Leadership Profile-Revised SLP-R

 

 

 

 

Persoonlijke betekenisschalen

 

Purpose In Life

PIL

De PURPOSE IN LIFE (PIL)-test is ontwikkeld door Crumbaugh en Maholick (1964) en geïnspireerd door Frankl's logotherapie. Het is een 20-punts, 7-punts attitudeschaal die de mate beoordeelt waarin een persoon een gevoel van betekenis of doel in het leven ervaart. Hoewel het op grote schaal is gebruikt, is deze test bekritiseerd vanwege het vermengen van een paar verschillende factoren (Dyck, 1987; Yalom, 1980). Pieter Hoekstra

 

 

 

Seeking Of Noetic Goals (SONG) &

Life Attitude Profile (LAP)

 

The SEEKING OF NOETIC GOALS (SONG, Crumbaugh, 1977) en de LIFE ATTITUDE PROFILE (LAP; bijv. Reker & Peacock, 1981; Reker, Peacock, & Wong, 1987) zijn ook ontworpen om betekenis of zin in het leven te meten.

De SONG is een attitude-schaal van 20 items die zich richt op de motivatie om betekenis in het leven te vinden. Het LAP is een multidimensionale maatstaf voor levenshoudingen van 49 items, waarbij zowel de aanwezigheid als de afwezigheid van een positieve betekenis en doel worden beoordeeld. Beide instrumenten zijn gebaseerd op Frankl's opvattingen over wil tot zingeving en het existentiële vacuüm. Pieter Hoekstra

 

 

 

Sense Of Coherence

SOC

De SENSE OF COHERENCE-Schaal (SOC) werd ontwikkeld door Aaron Antonovsky (19 december 1923 - 7 juli 1994)  (1983), medisch socioloog die de pathogene oriëntatie (d.w.z. het ziektemodel) uitdaagde en de salutogene oriëntatie bepleitte. De SOC is een 29-puntige 7-punts Likert-schaal die bestaat uit drie subschalen: begrijpelijkheid, beheersbaarheid en zingeving. Gevoel voor coherentie zoals gemeten door deze drie subschalen blijkt belangrijk te zijn bij het voorspellen van gezondheid en welzijn. De SOC richt zich op de cognitieve component van betekenis.

 

De term 'salutogenese' beschrijft een benadering die zich richt op factoren die de gezondheid en het welzijn van de mens ondersteunen, in plaats van op factoren die ziekte veroorzaken (pathogenese). Meer specifiek houdt het 'salutogene model' zich bezig met de relatie tussen gezondheid, stress en coping.
Antonovsky verwierp de 'traditionele dichotomie van het medisch model tussen gezondheid en ziekte'. Hij beschreef de relatie als een continue variabele, wat hij het 'gezondheidsgemak versus ziektecontinuüm' noemde.

Deze test is beschikbaar in de Nederlandse taal. Pieter Hoekstra

 

 

 

Life Regard Index

LRI

De LIFE REGARD INDEX (LRI) is ontwikkeld door Battista en Almond (1973). De LRI is een 28-puntige Likert-schaal die is ontworpen als een maat voor persoonlijke betekenis, onafhankelijk van a priori opvattingen over de 'ware aard' van persoonlijke betekenis. Battista en Almond nemen het relativistische perspectief in dat iedereen zijn of haar eigen overtuigingen heeft over wat zinvol is. De LRI bestaat uit twee subschalen:

De subschaal Framework meet of een individu het kader heeft voor het ontwikkelen van een persoonlijk betekenissysteem of een reeks levensdoelen.

De subschaal Fulfillment geeft aan in hoeverre deze doelen worden bereikt; deze schaal kan echter worden verward met de uitkomstmaat van tevredenheid met het leven. Pieter Hoekstra

 

 

 

Schedule for Meaning in Life Evaluation

SMiLE

Omschrijving:
De Schedule for Meaning in Life Evaluation (SMiLE) is een gevalideerd, door respondenten gegenereerd, instrument voor de beoordeling van de individuele betekenis of zin in het leven (MiL). Het beoordeelt drie aspecten door de proefpersonen te vragen:
a) om tot zeven domeinen te noemen die zij als belangrijk beoordelen voor hun individuele betekenis in het leven
b) om hun huidige tevredenheidsniveau in elk van deze domeinen te beoordelen met behulp van een zevenpunts Likert schaal (bereik, -3 tot +3) en
c) om het belang van elk van hun gekozen gebieden te beoordelen met behulp van een acht-punts adjectieven-schaal (bereik, 0 tot 7).

Afname:
De Schedule for Meaning in Life Evaluation (SMiLE) kan worden gebruikt als  test met papier en potlood en in een interview-omgeving, bijvoorbeeld met palliatieve zorgpatiënten die de test niet zelf kunnen invullen. Er is ook een online-versie van de SMiLE beschikbaar op http://www.meaninginlife.info.

De Schedule for Meaning in Life Evaluation (SMiLE) is ontwikkeld door Martin J. Fegg Pieter Hoekstra

 

 

 

 

 

Testen waarover meer informatie volgt zijn o.a.:

ELQ test zur Existentiellen motivation LebensQualität (Alfried Längle) 

Existentieel Skala NL                    

Life Regard Index (LRI)                

LogoChart                         

Logo Test (Lukas)

Meaningful and Purposeful Goal (MPG’s)         

MLM - Meaningful Life Measure (Morgan and Farsides)

MLQ-Meaning in Life Questionnaire                     

MSQ - Minnesota Satisfaction Questionnaire                   

Ryff ’s Psychological Well-Being     

STS Self-Transcendence Scale                  

STS-Spiritual Transcendence Scale – Gary T. Reker                        

TEM Test zur Existentiellen Motivation               

www.viktorfrankl.nl  © Pieter Hoekstra

HomeOpleidingNILEANVLEAFLP-EUNieuws ValueBulletinDienstenContact